23.09.2018 (01.07.1397)

اشرف غنی سیاستمداری نامحبوب در واشنگتن
حمید ارجمند

در صحنه‌ی سیاست افغانستان بازی با کارت امریکا برای سیاست‌مدارانی که آرزوی رسیدن به ارگ را دارند، مهم است. چون آن‌ها به راحتی چهره‌ها و جریان‌های سیاسی را بر محور خودشان می‌توانند جمع کنند. در سیاست افغانستان بدبختانه باور بر این است که بدون حمایت امریکایی‌ها رییس جمهور شدن امر محالی است. البته این سیاست‌مداران اسم حمایت امریکا را «پشتی‌بانی جامعه‌ی جهانی» گذاشته‌اند.

در کنار امریکا، برخی از سیاست‌مداران خودشان را به کشورهای منطقه‌ای نزدیک ساخته‌اند. چندی پیش حنیف اتمر، مشاور امنیت ملی پیشین اشرف غنی که فرد قدرت‌مندی در حکومت به حساب می‌آمد، به خاطر اختلاف بر سر نقش امریکا و روس‌ها در مسایل داخلی از جمله روند صلح با طالبان از مقامش استفعا داد. گفته می‌شود که اتمر در این ارتباط به روس‌ها بسیار نزدیک شده بود و اشرف غنی و تیم سرسپرده‌اش نمی‌خواستند که مسأله‌ی تعامل با طالبان را از زیر نظر امریکایی‌ها بیرون سازند. اشتراک اتمر در مجلس مخالفان قرارداد امنیتی با ایالات متحده عمدتاً به معنای نزدیکی او به مسکو تعبیر شد، مسأله‌ای که نزدیکان آقای اتمر تلاش کردند در رسانه‌ها رد کنند.

اشرف غنی بیش‌تر مایل است که جناح غرب در سیاست و بخش امنیتی افغانستان جایگاه محکمی داشته باشد تا تداوم کمک‌های امریکا و اروپا را بتواند تضمین کند. او به جز از عربستان و امارات متحده‌ی عربی و تا حدی هم چین، از تعامل گرم با کشورهای منطقه، به ویژه روسیه، خودداری می‌ورزد.

حامد کرزی پس از سال ۲۰۰۹ میلادی روابط گرم‌تری با روس‌ها برقرار کرد تا به لحاظ پشتی‌بانی خارجی تنها به واشنگتن متکی نباشد. جمهوری‌خواهان در زمان حضور جورج بوش در کاخ سفید از کرزی حمایت وسیعی می‌کردند اما زمانی که تیم اوباما به کاخ سفید رسید، چک سفید حمایت سیاسی را از کرزی پس گرفتند و حتا در صدد تعویضش با یک سیاستمداری دیگر در انتخابات برآمدند، کاری که کرزی را به منتقد امریکا بدل کرد و باعث شد که هر چه بیش‌تر به سوی محور شانگهای برود.

گرایش شدید تیم غنی به غرب باعث شده است که طرح نزدیکی به کشورهای منطقه‌ای که کرزی شعار آن را می‌داد و اشرف غنی در اوایل آن را در قالب «پیوندهای منطقه» مطرح می‌کرد، مهجور بماند. استدلال تیم اشرف غنی این است که هیچ کشوری به لحاظ مالی و نظامی جایگزین واشنگتن نشده و تکیه به روس‌ها موجب ایتلاف وقت است. آن‌ها می‌گویند که آیا روس‌ها و چینی‌ها حاضر اند چهار میلیارد دالر امریکایی را به قوای امنیتی افغان بپردازند؟

رییس جمهور نامحبوب ترمپ

اشرف غنی با این که به دلیل سابقه‌ی کاری و تحصیلی به امریکایی‌ها نزدیک است و در اوایل غربی‌ها به خاطر خصلت‌های تکنوکراتیک و دادن وعده‌های بالا بلند غربی‌پسند رویش حساب می‌کردند، ولی حالا چنین نیست. او برای واشنگتن و پایتخت‌های اروپایی رییس‌جمهور ناکامی است که وعده‌های زیاد و بزرگ می‌دهد اما از اجرای آن ناتوان است.

اشرف غنی شریک اصلی امریکا در موفقیت استراتژی جنوب آسیای حکومت ترمپ است ولی کاخ سفید تا اکنون هیچ دعوت رسمی از اشرف غنی برای دیدار از واشنگتن نکرده است که در نوع خود کار نامعمولی به حساب می‌آید. در واقع با توجه به نشانه‌های موجود، امریکایی‌ها در افکار نمی‌خواهند حمایت رسمی خود را از اشرف غنی ابراز دارند که به همین خاطر اشرف غنی تا اکنون تنها دو بار قادر شده است که ترمپ را در سال ۲۰۱۷ میلادی در حاشیه‌ی نشست سران در نیویارک و نشست کشورهای اسلامی در ریاض ببیند که به لحاظ اهمیت در مقایسه با دعوت رسمی در درجه‌ی دوم قرار دارد.

این در حالی است که اشرف غنی شدیداً مایل است که به صورت رسمی به واشنگتن سفر کرده و با ترمپ دیدار دوجانبه داشته باشد، تقاضایی که تا حال از سوی کاخ سفید پذیرفته نشده است و این در نوع خود نشان‌گر روابطی نه چندان گرم دو رییس جمهور است.

منابعی نزدیک به ارگ به روزنامه‌ی ۸صبح گفتند که آقای غنی پس از اشتراک در نشست سازمان ملل مایل بود که از کاخ سفید دیدار کند و سخنرانی‌ای نیز در مؤسسه‌ی تحقیقاتی شورای اتلانتیک داشته باشد تا در آن‌جا دیدگا‌هایش را درباره‌ی افغانستان به سیاست‌گذاران و کارشناسان مسایل افغانستان و منطقه شرح دهد. در همین زمان، آقای اشرف غنی در مصاحبه‌ای با وایس نیوز اعلام داشت که استراتژی ترمپ برای افغانستان کار داده و ما بیش‌تر از هر زمانی به صلح نزدیک شده‌ایم، بررسی‌ای که کم‌تر مقام و کارشناسی با توجه به افزایش تلفات ملکی و گسترش حضور طالبان در مناطق روستایی افغانستان با آن موافق است.

به گفته‌ی این منابع، آقای غنی علی‌رغم این تلاش‌ها جواب مثبت از کاخ سفید نشنیده و فعلاً دیدار اشرف غنی با ترمپ منتفی است. تمایل نداشتن ترمپ به دیدار با اشرف غنی گواه آن است که کاخ سفید از عمل‌کرد آقای غنی راضی نیست و استراتژی جنوب آسیا به بن‌بست خورده است. اشرف غنی در میدان جنگ هیچ پیش‌رفتی نداشته است، طالبان با او حاضر به مذاکره نیستند و به لحاظ نظامی هم امکان پیروزی بر این گروه وجود ندارد. عدم موفقیت نظامی در حدی است که هر چند حکومت نسبت به حضور خود در روستاها بی‌تفاوت است ولی حتا از شهرهای خود نیز نمی‌تواند به درستی دفاع کند. به عنوان مثال، کندز دو بار سقوط کرد و غزنی یک‌بار. این دو نمونه نشان می دهند که شهرها نیز در برابر تهاجم نظامی آسیب‌پذیر است.

از جانب دیگر، چنددسته‌گی شدید سیاسی و قومی، افغانستان را درگیر بحران‌های داخلی پیش‌بینی‌ناپذیر کرده است. اشرف غنی به سختی قادر است که انسجام عمومی را حفظ کرده و از میزان آسیب‌پذیری دولت بکاهد. این آسیب‌پذیری تا جایی است که ارگ برای خاموش‌ساختن اعتراضات چهره‌های قدرت‌مند که عضو حکومت هستند، باید امتیاز بدهد. از سوی دیگر، اگر انتخابات پیش رو هم‌چنان مملو با تقلب باشد که در اثر آن بار دیگر اشرف غنی و یا سیاست‌مداری پشتون دیگر به قدرت برسد امکان رویدادهای خشونت‌بار قابل پیش‌بینی است.

از همه مهم‌تر، اشرف غنی طرح‌های زیادی برای بازسازی کشور اعلام داشته است ولی از پس تحقق آن بر نیامده است. زیرا وضعیت نظامی و امنیتی کشور به نحوی نیست که رییس جمهور تمرکز خود را معطوف به بازسازی و توسعه کشور سازد و منابع مالی و تخنیکی داخلی و خارجی را به آن اختصاص دهد.

عدم اشتیاق کاخ سفید به اشرف غنی و نارضایتی‌های آن باید ارگ را تا حدی نگران بسازد. این نارضایتی شاخصی است برای میزان محبوبیت و رضایت عمومی نسبت به اشرف غنی. سوال این‌جا است که وقتی آقای غنی تا این حد در داخل و خارج نامحبوب است، چرا بازهم مایل است که در انتخابات شرکت کند و جای خود را به یک فرد اصلاح‌طلب و کارآمد دیگر نمی‌دهد؟
این نوشته در هشت صبح نیز به نشر رسیده است

ستاسي کمینټ به د پاڼی د مدیریت تر کتني وروسته خپور شي .

Your comment will be published after review by Directorate

Kommentar schreiben

Kommentare

  • غ.حضرت (Montag, 24. September 2018 00:05)

    تشکر فراوان از تحلیل واقعیت ګرایانۀ تان

  • razmohammed mohmend (Montag, 24. September 2018 06:05)

    this is not correct/because ashraf ghani doing positive,
    trump and his team alwayse in contuct/now khalilzad in the
    peace process.
    this is propaganda against ashrafghani.we donot have another economist and politician like ashrafghani.
    thank you

  • Mohammed (Montag, 24. September 2018 13:59)

    Dear Mohmend you are right! we dont have another economist and politician like ashr-afghani (seems to be arabic name???) because another economist (any other economist) would have improved the economy of the country after becoming president and another (any other) politician would have brought political stability if made president.

Bitte geben Sie den Code ein
* Pflichtfelder
Bitte beachten Sie, dass die Inhalte dieses Formulars unverschlüsselt sind